Oude Kerk te Amsterdam

Oude Kerk te Amsterdam

The Old Church: De Oude Kerk

The Old Church in Amsterdam is a Gothic church located in the city’s historic center that was founded around 1213 and consecrated in 1306. The church’s exterior is characterized by its large, rose-shaped window and ornate facade.

Het interieur van de kerk is al even indrukwekkend, met een hoog plafond en prachtige glas-in-loodramen. Hoog daarboven waakt het enorme houten plafond – het grootste bewaard gebleven middeleeuwse gewelf van Europa – al sinds de 14e eeuw over de Amsterdamse gelovigen en vrijdenkers.

De Oude Kerk is een van de populairste toeristische trekpleisters van Amsterdam en wordt ook gebruikt als locatie voor concerten en andere culturele evenementen.

Het interieur van de kerk is al even indrukwekkend, met een hoog plafond en prachtige glas-in-loodramen. Hoog daarboven waakt het enorme houten plafond – het grootste bewaard gebleven middeleeuwse gewelf van Europa – al sinds de 14e eeuw over de Amsterdamse gelovigen en vrijdenkers.

Geschiedenis

The Oude Kerk – located in the heart of the red light district – is the oldest building in Amsterdam. The building was the center of late medieval urban life.

Hier werd gefeest, getrouwd, gebeden en gerouwd. Het was kerk, buurthuis en overdekte begraafplaats in één. Naast een verdieping met 10.000 overleden Amsterdammers eronder, bevatte de kerk een ultrageheime ruimte die niemand mocht betreden en een toren met het oudste metselwerk van Amsterdam. In die toren werd onlangs een tijdcapsule gevonden.

LEARN MORE TODAY >

 

Oude Kerk Amsterdam
De Oude Kerk ligt aan het Oudekerksplein.

13th Century

De eerste vereiste in een dorp of stad is de aanwezigheid van een gebedshuis, zo dacht men vroeger. Het duurde niet lang voordat de eerste kerk in het prille Amsterdam verscheen.

Het was een houten gebouw en stond eind 13e eeuw precies op de plaats van de huidige Oude Kerk.

De Oude Kerk is het centrum van het stadsleven in het laatmiddeleeuwse, religieus getinte Amsterdam. Er wordt gebeden, getrouwd, feestgevierd en begraven. Nog vóór de bouw van de Oude Kerk bevond zich op deze plek de eerste begraafplaats van Amsterdam.

Dit werd duidelijk toen tijdens archeologisch onderzoek in 1963 onder de Oude Kerk een zogenaamd boomkistgraf uit circa 1200 werd ontdekt. ​​In het graf lag het skelet van een ongeveer 35-jarige man. Het boomkistgraf is het oudste graf ooit in Amsterdam gevonden. Helaas weten we verder niets over de man.

Tijdens opgravingen rond de Oude Kerk werden resten gevonden van houten huizen uit de 13e eeuw, wat inzicht gaf in hoe de buurt er rond 1250 uit moet hebben gezien. De houten huizen waren 10x3x5 meter, wat betekent dat de eerste Amsterdamse families gemiddeld een woonoppervlak van 30 vierkante meter hadden.

Ook werd er een deel van een stenen huis gevonden. Dit is het oudste stenen huis van Amsterdam.

Year 1300

Rond 1300 werd dit houten gebouw vervangen door een stenen kerk. Deze kerk was 41 bij 18 meter groot en had een toren van 9 bij 9 meter en een hoogte van 28 meter. Zowel kerk als toren zijn in de loop der eeuwen grondig gerenoveerd en uitgebreid, waarbij vrijwel al het oorspronkelijke materiaal van die eerste 'oerkerk' verloren is gegaan. Behalve op één plek: de binnenkant van het onderste deel van de kerktoren bestaat nog steeds uit het oorspronkelijke veertiende-eeuwse metselwerk van die allereerste Amsterdamse kerk.

Het wonder van Amsterdam (1345): een pelgrimstocht die een stad vormgaf

Een van de meest bijzondere gebeurtenissen in de religieuze geschiedenis van Amsterdam is het Miracle of the Host, which took place in March 1345. Volgens tijdgenoten ontving een stervende man de Holy Communion bij hem thuis vlak bij de Kalverstraat. Kort daarna braakte hij de gewijde hostie uit. Volgens de katholieke traditie werden de resten in het vuur geworpen.

Maar de volgende ochtend werd de hostie aangetroffen op wonderbaarlijke wijze onaangetast door de vlammen, ongerept liggend in de as.

Deze gebeurtenis werd al snel uitgeroepen tot een miracle by the Church, wat een wijdverbreide verering ontketende. Amsterdam werd een belangrijk pilgrimage destination gedurende de late middeleeuwen, wat gelovigen uit heel Europa aantrok—zelfs van zo ver als Rome. De jaarlijkse Stille Omgang (Stille Omgang), die vandaag de dag nog altijd wordt gehouden, herdenkt dit heilige moment.

Het wonder hielp Amsterdam op de spirituele kaart van Europa te zetten, en restanten van deze religieuze ijver zijn nog steeds voelbaar in de middeleeuwse kerken van de stad, waaronder de Oude Kerk., die getuige was van deze transformerende gebeurtenissen.

🕯️ Wist je dat? De oorspronkelijke plek van het wonder werd de Heilige Stede (Holy Site), and gave rise to the name Heiligeweg (“Holy Way”), a street still found in central Amsterdam.

Old Catholic Church Amsterdam

Amsterdam Red Light District The Old Church Oudezijds Voorburgwal januari 1886 small

Oorspronkelijk was de Oude Kerk in Amsterdam een ​​katholieke kerk met negenendertig rijk versierde altaren. Toen Amsterdam zich in 1578 aansloot bij de opstand tegen Spanje en van rooms-katholiek naar puriteins overging, werd de Oude Kerk een protestantse kerk. In 1955 kocht de stichting van de Oude Kerk in Amsterdam de kerk voor de symbolische prijs van één gulden. Vijf decennia van grondige restauratie volgden, die pas onlangs is voltooid.

De functie van de Oude Kerk als openbare ruimte weerspiegelt de dynamiek van de stad: door de eeuwen heen heeft dit bruisende stadscentrum zich aangepast aan historische veranderingen. In de middeleeuwen was het het chaotische middelpunt van een opkomende stad.

In de Gouden Eeuw was het het centrum van handel en economische voorspoed, doordat rijke gilden investeerden in de Oude Kerk.

In de 18e eeuw, zoals historicus Geert Mak opmerkt, het was een eiland van soberheid in een uitbundige stad. En vandaag de dag ligt het midden in een metropool die zich kenmerkt door creativiteit en innovatie.


Een video van de toren van de Oude Kerk.

15th Century

In de 15e eeuw werd een koor opgericht om God te loven en gebeden op te zeggen voor de zielen van de overledenen. Oorspronkelijk bestond het koor uit vier tot acht priesters, allemaal getrainde zangers. Al snel werden ze bijgestaan ​​door vier tot zes jongens, meestal afkomstig van een Latijnse school in Amsterdam.

16th Century

oude kerk geschiedenis

In de 16e eeuw voegden lekenzangers zich bij het koor: musici die bas- en tenorstemmen toevoegden om de nieuwe stijl van polyfonie te creëren. Twee rijen tegenover elkaar geplaatste klapstoelen boden plaats aan een aanzienlijk ensemble van ongeveer 148 man – uiteindelijk was er zelfs plaats voor 42 personen.

Al deze zitplaatsen kunnen nooit uitsluitend voor het koor bedoeld zijn geweest, aangezien er nooit zoveel zangers waren. Vermoedelijk zaten de talrijke kapelaans en memoriepriesters hier ook. Het waren de laatstgenoemden die de diensten leidden bij de 39 altaren die door verschillende gilden & particuliere schenkers werden bekostigd.

De Wallen
Het uitzicht vanaf de toren van de Oude Kerk.

Op 17 september 1306 werd de Oude Kerk ingewijd en toegewijd aan Sint Nicolaas, beschermheilige van de zeevaarders en van de stad Amsterdam.

In 1578 werd Amsterdam overgenomen door de calvinisten en tijdens deze zogenoemde alteratie werd de eredienst gewijzigd van katholiek naar protestants.

Oude Kerk te Amsterdam
The Old Church from the Oudezijds Voorburgwal.

In de Oudste Kerk van Amsterdam vindt u gewelfschilderingen uit de 15e en 16e eeuw, unieke glas-in-loodramen uit de 16e en 17e eeuw, en de graven van Saskia van Maayken, de vrouw van schilder Rembrandt, en de dichter Vondel. Vele Amsterdamse burgemeesters, admiraals, zeehelden en ontdekkingsreizigers rusten in deze kerk. Onder 2500 grafstenen liggen 10.000 Amsterdammers. Samen vertegenwoordigen zij 35 generaties wereldgeschiedenis, tussen 1250 en 1865.

Echtgenote van Rembrandt van Rijn

De kerk bevatte meer dan 2000 graven, elk 4, soms 5 kisten diep. Ze werden regelmatig geruimd als het grafrecht was verlopen of als de graven waren verkocht.

Dit gebeurde bijvoorbeeld met de arme schilder Rembrandt van Rijn. In 1662 kon hij de grafrechten voor zijn overleden vrouw Saskia van Uylenburgh niet meer betalen en verkocht daarom haar graf.

Het is niet duidelijk of haar stoffelijk overschot meteen werd geruimd, maar wel is duidelijk dat haar grafsteen verdween en haar plek vanaf dat moment door andere doden werd gebruikt. Pas in 1953 werd de exacte plek van Saskia’s graf gelokaliseerd en werd er een nieuwe grafsteen met haar naam op geplaatst.

Churches in Amsterdam centre
Saskia van Uylenburgh, echtgenote van de beroemde schilder Rembrandt van Rijn, ligt begraven in de Oude Kerk.

Het meubilair bestaat uit middeleeuwse koorbanken, een 18e-eeuwse preekstoel, unieke houten Bourgognefiguren hoog op de pilaren en drie beroemde orgels. Ook bevindt zich in de toren van de Oude Kerk het beroemde Hemony-carillon, en sinds 2006 de Angelusklok in de kleine kerktoren op het centrale dak. De oudste stadstuin, uit 1260, bevindt zich voor de sacristie. Rond het koor staat ook de "Havenkerk van Amsterdam", met drie scheepsmodellen (1350, 1607 en 1856).

1914

Amsterdam History
Amsterdam, Oudekerksplein, 1914. Foto: Johannes-Baptista-Bickhoff.

Somethings haven’t changed at all. That house which sits on the corner, is still around this very day. A few decades into the 20th century, that building was used by Dr. Groothuyse. He researched prostitution, wrote books about it (like The work structure of prostitution) and was the GP of many prostitutes who worked in De Wallen gebied. De gebouwen aan de rechterkant zijn gesloopt en vervangen door nieuwe gebouwen.

Red Light District in Holland
Te Oude Kerk in Amsterdam is omringd door raambordelen.

The Old Church Foundation of Amsterdam has been the official owner since May 1955. Between 1955 and 2012 this monument has been completely restored three times. It still function as a church, but most of  the time it’s being used for expositions.

Leuke weetjes over de Oude Kerk

  • Omstreeks het jaar 1213 stichtten lokale vissers hier een houten kapel.
  • In 1306 werd de kerk gewijd.
  • De Oude Kerk is een overdekte begraafplaats met 2500 graves.
  • Er zijn 12.000 mensen begraven.
  • De Oude Kerk heeft het grootste dakenlandschap van Europa.
  • Rembrandt liet zijn huwelijksaankondiging voorlezen in de Oude Kerk
  • Rembrandt’s Saskia is the most famous historical woman from Amsterdam after Anne Frank.
  • Saskia is in deze kerk begraven.
  • De Oude Kerk in Amsterdam trekt jaarlijks 150.000 bezoekers.

Wist je dat Amsterdam’s Red Light District is the only place in the world where you’ll find religion and Prostitutie letterlijk tegenover elkaar. De Oude Kerk in Amsterdam ligt in het hart van de rosse buurt en wordt omringd door raambordelen, bars, cannabiswinkels en winkels met paddo's.

Maar deze kerk heeft ook een kinderdagverblijf en veel woonhuizen ernaast. De Oude Kerk in Amsterdam (in het Nederlands: Oude Kerk) is een van de best bewaarde geheimen van de stad. Sterker nog, de Oude Kerk is het oudste gebouw van de stad, gesticht in 1306 in het hart van het middeleeuwse centrum. Toen het werd gesticht, meer dan 800 jaar geleden, stond Amsterdam nog in de kinderschoenen en de geschiedenis weerspiegelt het bewogen verleden van de stad.

Historical buildings in Netherlands
In the top left you can Amsterdam Central Station. 

Gewijde stilte naast rode lampjes: de opvallende tegenstelling tussen de Oude Kerk en raambordelen

Weinig plekken ter wereld vatten de geest van Amsterdam’s tegenstellingen zo levendig samen als het plein rond de Oude Kerk. Hier staat de oudste kerk van de stad, ingewijd in 1306, op slechts enkele meters afstand van de iconische raambordelen van Amsterdam.

Deze pure nabijheid tussen een gebedshuis en een centrum voor gelegaliseerde sekswerk is meer dan geografisch; het is symbolisch.

Het vertelt het verhaal van een stad gebouwd op tolerantie, pragmatisme en een gelaagde geschiedenis. Waar de kerk ooit middeleeuwse hymnes en katholieke mis weerkaatste, weerkaatsen de glas-in-loodramen nu het rode neonlicht van de kasseien.

Voor veel bezoekers roept deze surrealistische omgeving reflectie op: over zonde en heiligheid, over vrijheid en geloof, en over de manier waarop Amsterdam zowel haar sacrale erfgoed als haar progressieve heden omarmt.

Hoeveel treden heeft de Oude Kerk in Amsterdam?

De toren van de Oude Kerk in Amsterdam heeft een steep staircase Met 155 steps. Na deze uitdagende klim bevind je je 67 meter boven de stad, met een prachtig uitzicht over Amsterdam.

Openingstijden Oude Kerk Amsterdam

  • Monday till Saturday: 10 AM – 6 PM
  • Sunday: 1 PM – 5.30 PM
  • 24 December: 10 AM – 3 PM
  • 31 December: 10 – 4 PM
  • 27 April: Closed

Oude Kerk Amsterdam
Prachtig glas-in-lood in de Oude Kerk.

Toegangsprijs Oude Kerk Amsterdam

  • Normal Entrance Fee: 10 Euro
  • Toegangsprijs met Holland Pass: 7,50 euro
  • Toegangsprijs met Museumkaart: gratis
  • Entrance Fee Children <13 Years: Free
  • Entrance Fee with Amsterdam City Card: Free

Conclusie

Wilt u een unieke en indrukwekkende kerk ervaren, omringd door raambordelen en prostituees? Dan is De Oude Kerk in Amsterdam de plek voor u.

Dit Nederlandse culturele monument mag je niet missen als je geïnteresseerd bent in geschiedenis, kunst of architectuur. Breng zeker een bezoek aan deze unieke attractie tijdens je volgende bezoek aan Amsterdam.

Ontdek ook:

Geschiedenis van de prostitutie in Nederland 

15 Dingen om te doen in de Amsterdam Red Light District

Plattegrond van het Amsterdam Red Light District

Top 10 Sex Shows in Amsterdam

Gids voor de Amsterdamse Wallen Martijn

Over de auteur — Martijn, gids in Amsterdam

Martijn heeft de afgelopen jaren honderden rondleidingen door de Wallen en het Red Light District van Amsterdam gegeven. Hij schrijft vanuit eigen ervaring — de shows die hij zag, de bars die hij kent en de straten waar hij wekelijks loopt — en zijn tours en foto’s staan ook op TripAdvisor. Alles hier wordt getoetst aan wat hij en onze lokale gidsen ter plekke zien.

  • Ervaring: jaren persoonlijke ervaring met rondleidingen door het Red Light District & De Wallen
  • Normen: uit eerste hand, ter plekke gecontroleerd, nuttig voor echte bezoekers
  • Transparantie: sommige links zijn affiliatelinks (geen extra kosten voor jou)

Gevestigd in: Amsterdam, Nederland  ·  Maak kennis met onze gidsen →

nl_NLNL